top_logo
top_logo

Kminek

Pochodzenie

Kminek został znaleziony podczas wykopalisk z młodszej epoki kamiennej sprzed 3000 lat p.n.e. Starożytni Grecy i Rzymianie stosowali go jako środek ułatwiający trawienie potraw z dodatkiem fasoli i grochu. Od czasów panowania Karola Wielkiego kminek uprawiano w przyklasztornych ogrodach. Kminek zwyczajny był doskonale znany starożytnym Egipcjanom. Zachowane angielskie rękopisy kulinarne świadczą, iż XIII-wieczni mieszkańcy Albionu dodawali kminek do zawijanych w słoninę i pieczonych kur.

Kminek należy do rodziny baldaszkowatych (Apiaceae). Najprawdopodobniej nazwa rodzajowa tej grupy roślin wywodzi się ze starogreckich terminów kara lub kar, oznaczających baldach. Współcześnie znanych jest blisko 25 gatunków kminku, które spotyka się głównie w Europie, Ameryce Północnej i Afryce. Wśród nich najbardziej znane są m.in. kmin rzymski (kramny), kmin polny (zwyczajny), kmin karyjski, kmin egipski. Kminek jest rośliną dwuletnią. W roku siewu tworzy długi, walcowaty korzeń i rozetę jasnozielonych, pierzastodzielnych liści, a dopiero w następnym roku wytwarza pęd kwiatowy. Rozgałęziająca się już od podstawy łodyga, osiąga wysokość nawet do 1 m. Na jej szczycie wyrasta baldach drobnych, białych lub czasem różowych kwiatów. Kminek uprawiany jest w Europie, Afryce Północnej, w krajach byłego Związku Radzieckiego, Azji Mniejszej, Indiach, USA. Szczególnie rozległe uprawy znajdują się w Holandii i Niemczech.

W kuchni

Kminek jest doskonałą przyprawą do potraw tłustych i ciężkostrawnych. Jego owoce używa się w całości lub w postaci mielonej. Mielonym kminkiem przyprawia się potrawy niegotowane, czyli sałatki, pasty, sery (żółte i białe). Natomiast całe owoce dodaje się do różnych wypieków - chleba, bułek, słonych paluszków itp. Można też nim przyprawiać buraki, marchew, słodką i kwaszoną kapustę, ziemniaki, kiełbasy, wszystkie gatunki tłustych mięs (np. wieprzowina), ryby (zwłaszcza gotowane) oraz raki. Dodaje się go również do wielu zup (grzybowej, ziemniaczanej, kapuśniaku). Bez kminku trudno wyobrazić sobie przygotowanie baraniny. Olejek kminkowy wchodzi w skład wielu wódek (kminkówka) i likierów (alasz).

Właściwości

Medycy twierdzili, że kminek działa rozgrzewająco, wzmacnia głowę, żołądek, wątrobę, śledzionę i jelita, pomaga w zadyszkach, uśmierza swędzenia, działa moczopędnie, likwiduje zawroty głowy. Preparowany z winem lub podany w pożywieniu jest pomocny na wszelkie niedomagania nerek, usuwając z nich piasek i kamienie.